← Tüm notlar

Restoranlar: Yemek Planları Değişiyor...

Bank of America Institute verilerine göre enflasyon döneminde restoran harcamalarını ayakta tutan, düşük gelirliler ve Z kuşağı oldu.

Merhabalar,

Geçtiğimiz haftalarda Bank of America’nın Araştırma Enstitüsü “Restoranlar” üzerine çıktıları ilginç olan bir rapor yayımladı.

İlginç olan kısım; enflasyon artarken, herkes bir şeylerden şikayet ederken ABD'de restoran harcamalarını sırtlayan grubun dar gelirliler ve Z kuşağı olduğuna yönelik bir veri sunması idi.

Bildiğimiz kadarı ile kriz anında harcamaları azaltır hatta restoran gibi lüks tabir ettiğimiz harcamalar kesilir.

Çok da uzatmayarak milyonlarca insanın, gerçek kredi ve banka kartı hareketlerinden derlenmiş raporun önemli kısımlarını özetlemeye çalışayım:

  • Temmuz 2026 tarihinde restoran harcamaları yıllık bazda %3,3 artış kaydetti. Bu oran 2025’in aynı döneminde %1,8, 2024’te ise %-0,01 idi. Aklımıza bu harcamalardaki artışın enflasyon kaynaklı menü fiyatlarındaki güncelleme nedeniyle olduğu gelebilir. Ancak işlem hacmi de %1,1 oranında yükselmiş vaziyette.
  • Restoran fiyatlarındaki artış soğuma evresine girerken market fiyatlar güçlü artış trendini korumayı sürdürüyor. Peki bu cümleden ne anlamalıyız? Bir yemek yapmak için alınan malzemelerin fiyatı, restoran menüsü fiyatını geçebiliyor, bulaşığı yıkamak da cabası 😊
  • Bununla birlikte insanlar fiyatı düşen ürünlerine doğru kayıyor; genellikle marketlerin kendi markaları uygun diye tercih edilirken zincir market tercihleri ön plana çıkıyor.  Burada edilen tasarruflarla ise insanlar kendilerini dışarda yemek yiyerek ödüllendiriyor.  Ancak elbette bu durum böylesine bir büyümeyi tek başına açıklamaz.
  • Diğer taraftan maaş artışları yaşam maliyetlerine kıyasla daha gözle görülür bir şekilde artış kaydetmiş vaziyette. Ancak harcamaların hangi yaş grubu veya ekonomik sınıf tarafından gerçekleştirdiğine baktığımızda dar gelirli ve Z kuşağını görmekteyiz…
  • Temmuz ayında, dar gelirli hanelerin restoran harcamaları yıllık bazda %4,1 artarak diğer tüm gelir gruplarına fark attı. Orta ve yüksek gelirli gruplarda bu artış sadece %3,3.
  • Z kuşağının restoran harcamaları  ise yıllık bazda %7 artmış durumda.
  • Sonuç itibariyle gerek dar gelir grubundaki sıçrama gerekse Z kuşağındaki bu artışların genellikle ucuz fast-food zincirlerine yöneldiği gibi haklı düşünceye kapılıyoruz ancak durum hiç de öyle değil…
  • Konut piyasaları ve kira fiyatları o kadar uç noktada ki Z kuşağı ailesinin evine yaşıyor ve farklı bir eve çıkamıyor. Birincil alan olan bu kısma iş-okul gibi ikincil alanı ekleyebiliriz. Birincil ve ikincil alanda hapsolan Z kuşağı için “üçüncü bir alan” ihtiyacı bir zorunluluk olarak ortaya çıkıyor. Ancak dışarda yemek yemek, bir kahve içmek bir nefes alma gibi bir şey aslında…
  • Peki tüketim kültürü değişti mi? Rapor Pizza örneği veriyor. Pizza güç kaybediyor ve artık tercih edilmiyor. Oysa ki arkadaş gruplarının vazgeçilmezi olan pizza ucuzdur, doyurucudur, ve aslında paylaşım kültürünün de bir simgesidir belki de.
  • Her yaş grubunda pizza tüketimi bariz bir şekilde azalmış durumda. Bunun sebebi de pizzanın ev ile özdeşleşmiş olması ve günümüz tüketicisinin dışarda yemeyi tercih etmesi geliyor.
  • Bununla birlikte Z kuşağı artık fast-food zincirlerinden ziyade yerel ve butik tatları deneyimlemek istiyor. Mahallelere özgü tatlar ve fabrikasyon olmayan şeyler yemek istiyorlar. Bu açıdan baktığımızda “sokak lezzetleri” kavramının yükselişine pek şaşırmamak lazım 😊

Raporun ful versiyonuna bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz.